Zoek je "blauwlichtbril" op in een webwinkel, dan zie je tientallen brillen die allemaal hetzelfde beloven. We hebben lensrapporten van verschillende fabrieken naast elkaar gelegd en de uitkomst is ongemakkelijk: veel brillen in het lagere prijssegment blokkeren maar 15 tot 25 procent van het blauwe licht. Hieronder waarom en waaraan je het herkent.
Hoeveel blauw licht blokkeert een heldere blauwlichtbril?
Een heldere lens kan natuurkundig hooguit zo'n 23 procent van het blauwe licht tegenhouden. Veel brillen in het lagere prijssegment blokkeren in de praktijk 15 tot 25 procent. Precies in de zone rond 480 nanometer, waar je lichaam het gevoeligst is, doet zo'n heldere lens vrijwel niets.
Wat is het verschil tussen een gele en een oranje blauwlichtbril?
Een gele lens blokkeert gemiddeld 80 tot 92 procent, maar is meestal alleen tot ongeveer 450 nanometer echt dicht en lekt daarna geleidelijk, dus geschikt voor de vroege avond. Een oranje lens zoals Måne blokkeert 99,5 procent tussen 380 en 500 nanometer en is bedoeld voor het laatste uur voor bed.
Waaraan herken je een blauwlichtbril die niet goed filtert?
Let op vier dingen: geen meetrapport of alleen een percentage zonder golflengtebereik, de combinatie kleurloos en blokkeert blauw licht in dezelfde zin, slaapbeloftes in procenten of minuten en een korting die nooit stopt. Zonder golflengtebereik weet je niet of er gemeten is waar het ertoe doet.
Het getal dat niemand noemt
Een heldere lens kan hooguit zo'n 23% van het blauwe licht tegenhouden. Dat is natuurkunde: wie meer blokkeert, krijgt een gele tint. Een bril die "kleurloos" is én "blokkeert blauw licht" belooft dus twee dingen die elkaar deels tegenspreken. In het rapport van een typische heldere lens zie je het: bij 420 nm komt al 66% door, vanaf 440 nm ruim 80%. Precies in de zone waar je lichaam het gevoeligst is (rond 480 nm) doet zo'n lens vrijwel niets.
Waarom fabrikanten dat niet vertellen
Omdat "blokkeert blauw licht" technisch gezien klopt. Twintig procent is ook blokkeren. Het getal dat ertoe doet, de blokkering per golflengte, staat in een rapport dat de fabriek wél heeft maar dat de verkoper meestal niet opvraagt. We hebben fabrikanten gesproken die een lens "blue light blocking" noemden terwijl in hun eigen rapport "cosmetic lens, category 0" stond.
De gele lens: beter, maar let op het lek
Gele lenzen blokkeren gemiddeld 80 tot 92 procent. Klinkt goed, maar gemiddelden verbergen iets. Een gele lens is doorgaans tot ongeveer 450 nm vrijwel dicht en lekt daarna geleidelijk: bij 480 nm komt een deel door, bij 500 nm nog meer. Het gemiddelde wordt gedragen door het violet dat het minst belangrijk is, terwijl het stuk rond 480 nm half open kan staan. Daarom laten we bij onze Glød de volledige curve zien, niet alleen het gemiddelde: 92% blokkering, dicht tot 450 nm en daarna geleidelijk open. Goed voor de vroege avond, minder geschikt voor het laatste uur voor bed.
Wat wel werkt: oranje of rood en dan helemaal
Een oranje lens die het spectrum tot 500 nm nagenoeg dichtzet en het groen tot 520 nm meeneemt, laat van het relevante licht vrijwel niets door. In de meetcurve van Måne zie je een scherpe knik rond 525 nm: 99,5% blokkering tussen 380 en 500 nm. Dat is het verschil tussen "een beetje minder blauw" en een lens die het grootste deel van het licht wegfiltert waar je lichaam 's avonds gevoelig voor is. Het onderzoek dat een effect vond, werkte met dit type lens (Burkhart 2009, Shechter 2018). Met heldere lenzen vond de Cochrane-review van 2023 geen aantoonbaar effect.
Vier rode vlaggen bij het kopen
- Geen meetrapport, of alleen een percentage zonder golflengtebereik.
- "Kleurloos" en "blokkeert blauw licht" in dezelfde zin.
- Slaapbeloftes in procenten of minuten.
- Een "korting" die nooit stopt: dan is de doorlopende actieprijs gewoon de prijs.
Waarom onze bril anders is dan de meeste goedkope varianten
Eerlijk: de lens in onze bril komt uit dezelfde soort fabriek als veel goedkopere brillen. Het verschil zit in de keuze van de lens (bij Måne de oranje JX-Y8008, 99,5%), dat we het rapport laten zien, CR39-lensmateriaal in plaats van eenvoudig plastic, een acetaatmontuur met veerscharnieren en een doos om de bril in te bewaren in plaats van een zakje. En in één zin die je bij de instapbril niet leest: dit is wat hij niet doet.
De brillen van Fjølea (Måne, Glød en Sol) komen binnenkort beschikbaar. De volledige meetcurves staan op de brilpagina, waar je je ook kunt inschrijven op de wachtlijst.
